Ten mindfulness, DBT, ACT nic nie daje! Dlaczego techniki nie działają?

Zdarza, się, że osoby cierpiące (obniżony nastrój, lęki, flashbacki) sięgają po różnorodne ćwiczenia i narzędzia. Znajdują je w książkach, w podcastach, na szkoleniach…

Próbują, próbują, próbują i… i nie działa!

Dlaczego tak się dzieje? Przecież w mądrych książkach o ACT, DBT, mindfulness jest napisane, że to powinno działać. To dlaczego nie działa? Może to ze mną coś nie tak? Może te ćwiczenia to o kant…

Mam pewne możliwe wyjaśnienie przyczyny takiej sytuacji.

Nie tak dawno mój przyjaciel przechodzący trudny moment powiedział mi: Spacerowałem całą noc, pozwalałem sobie myśleć i czuć… i dalej czuje się źle. To nic nie dało! Odpowiedziałem, że to NORMALNE, bo jest w takiej a nie innej sytuacji – przez jakiś czas będzie czuł się źle. W pewnym sensie musi pozwolić sobie czuć się źle, by później poczuć się dobrze.

Rozumiem to, też jestem tylko człowiekiem, też chciałbym czasem, by to co trudne szybko zniknęło.

Widzę to też w pracy z pacjentami – mówią, że próbowali różnych ćwiczeń, a następnie dodają – ale u mnie to nie działa.

Dzieje się tak, ponieważ wchodzą w różnego rodzaju ćwiczenia i praktyki z nieświadomą blokadą (która jest w sumie naturalną reakcją obronną) i na głębszym poziomie nie chcą przechodzić przez niewygodne doświadczenie – chcą jak najszybciej poczuć się lepiej. Przypomina to naciskanie gazu z zaciągniętym ręcznym.

Kiedy zaczynamy rozmawiać co rozumieją przez działanie – czym mierzą efektywność techniki, mówią mniej lub bardziej coś w stylu:  No, bo nie poczułem/am się lepiej!

I tu jest pies pogrzebany! Przywykliśmy w XXI wieku do szybkich rozwiązań – boli nas głowa – bierzemy lek, który w nazwie ma SPRINT.

Tymczasem zdrowienie psychiczne przypomina raczej… maraton… maraton w wolnym tempie z przystankami.

ACT, DBT, mindfulness – narzędzia ze świata psychologii, psychoterapii, rozwoju, one niekoniecznie mają sprawić, że poczujemy się lepiej OD RAZU.

Nie.

W książkach o DBT, w książkach nt. midfulness w pierwszych rozdziałach jest napisane coś o czym szybko zapominamy przeskakując do technik. Celem tych ćwiczeń nie jest to, żeby pozbyć się emocji czy myśli – celem jest to, żeby ZOBCZYĆ JE, przestać uciekać, ZAAKCPETOWAĆ je takimi jakimi są, PRZEŻYĆ JE, OSWOIĆ (habituować) i dzięki temu Z CZASEM ich intensywność może się zmniejszyć / przyzwyczaimy się do nich, zobaczymy, że nie są takie straszne i że większą krzywdę robimy sobie uciekając od nich.

Ważne jest więc nie tylko co robimy, ale z jaką intencją i w jakim celu. To trochę jak w sztukach walki – jeśli robimy jakąś technikę, element kata (stały układ ruchów walki z wieloma przeciwnikami w karate) to nie zrobimy postępów machając rękami i nogami bez refleksji jaki jest głębszy sens danej praktyki.

Podobnie w świecie psychologii, psychoterapii, rozwoju – tu też liczy się INTENCJA – jeśli robię ćwiczenie, które ma na celu sprawić, że zaczną bardziej tolerować trudny myśli, uczucia i emocje z intencją jak najszybszego wyciszenia ich, to tak naprawdę dana praktyka nie staje się sposobem pracy terapeutycznej – a jeszcze jedną strategią ucieczkową – jak alkohol, oglądanie godzinami seriali czy pracoholizm.

Jasne – są też techniki, które mają na celu łagodzenie pewnych stanów emocjonalnych czy napięciowych np. techniki DBT dedykowane osobom z BPD (często pomagają też przy trudnościach z regulacją emocji w ADHD), ale tutaj celem jest raczej wyciszenie głośności emocji – nie zaś jej wyłączenie (używając metafory radiowej). Wyłączyć myśli i emocji się nie da (choć czasem wszyscy próbujemy), a próby wyłączania mają zwykle mniej lub bardziej opłakane skutki.

Dlatego robiąc ćwiczenia z rodu ACT, DBT, mindfulness, pamiętaj – celem jest zmierzenie się z trudnymi treściami, przyjęcie ich, obserwowanie ich, może z pewnym dystansowaniem, otworzenie się na nie – nie zaś ucieczka od nich. Ulga pojawi się z czasem, ponieważ kiedy pierwszy raz zapraszamy jakąś trudną myśl/emocje/uczucie, to bywa to trudne, ale kiedy w ramach terapii poświęcamy któraś z kolei sesję na przyjrzenie się jakiejś trudnej myśli/emocji to nagle wydaje się ona jakby mniej silna niż wcześniej. Wymaga to jednak odwagi, gotowości do spojrzenia w twarz swoim demonom, czasu i cierpliwości. Tutaj SPRINTÓW nie ma, a efekty też nie zawsze będą MAX (czasem będą prawie MAX, ale okazuje się, że to wystarcza 😉). I jest to normalne.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *